Τρίτη, 7 Μαΐου 2019

Ο Ελληνισμός της Νότιας Ρωσίας ως πηγή έμπνευσης και ως πεδίο δράσης

Γράφει ο Κωνσταντίνος Ταλαμπίρης 
Δάσκαλος
Σε λίγες ημέρες οι Έλληνες και όχι μόνον, θα τιμήσουν την ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου. Το γεγονός αυτό, πέρα από την τραγικότητά του σηματοδοτεί και την αναδίπλωση του ελληνισμού στα όρια του σημερινού εθνικού κράτους, ύστερα από χιλιάδες χρόνια αδιάκοπης παρουσίας στα παράλια της Μεσογείου και της Μαύρης Θάλασσας. 

Παρά το γεγονός του ξεριζωμού και των όσων ακολούθησαν, ένα πρόγραμμα αδελφοποίησης σχολείων που υλοποιείται από φέτος, έδωσε την ευκαιρία σε μια αποστολή εκπαιδευτικών της Κεντρικής Μακεδονίας να διαπιστώσει ότι ο ελληνισμός, όχι μόνο εξακολουθεί να είναι ακμαίος στην περιοχή της Νότιας Ρωσίας, αλλά και ότι διατηρεί άσβεστη την επιθυμία για αυτογνωσία και ανάπτυξη. Η αποστολή του Κιλκίς επισκέφθηκε το προάστιο της πόλης Ανάπα, Vityazevo.

Η Ανάπα βρίσκεται στην περιοχή της αρχαίας Γοργιππίας, στη βόρεια ακτή της Μαύρης Θάλασσας. Η πρώτη εγκατάσταση Ελλήνων στα μέρη αυτά ταυτίζεται με την εποχή του αποικισμού των Μιλησίων κατά των 8ον π.Χ. αιώνα, όταν ιδρύθηκε και η Σινώπη. Η Γοργιππία ιδρύθηκε κατά τον 6ο αι. π.Χ. Η πόλη είχε λιμάνι με μεγάλη εμπορική κίνηση. 

Δεν είναι τυχαίο πως σήμερα το σύμβολο της πόλης, που κοσμεί όλα τα επίσημα έγγραφά της, είναι το εμβληματικό ελληνικό πλοίο «Αργώ». Με τη Συνθήκη της Ανδριανούπολης, το 1829, η Ανάπα περνά στη Ρωσία. Έκτοτε, Έλληνες από τον Πόντο μετοικούν στα μέρη αυτά, σταδιακά, μετά το ρωσοτουρκικό πόλεμο του 1878-79, καθώς και στα χρόνια της Γενοκτονίας και του ξεριζωμού.

Σημερα στην περιοχή ανθεί μια ρωμαλέα ελληνική κοινότητα με ισχυρή παρουσία στο κοινωνικό και οικονομικό γίγνεσθαι. Η κοινότητα δραστηριοποιείται έντονα στους τομείς της οικοδομής και του τουρισμού προσφέροντας εργασία, πέρα από τους γηγενείς, και στους Ποντίους που επέστρεψαν, όταν στην Ελλάδα ξέσπασε η οικονομική κρίση. 

 Η κοινότητα έχει αποτυπώσει το ιδιαίτερο στίγμα της στην τουριστική περιοχή του Vityazevo. Ενδεικτικό της συμβολής της είναι ότι μετά από ενέργειές της, η επίσημη ονομασία όλου του παραλιακού-τουριστικού μετώπου της περιοχής έλαβε επισήμως το ελληνικό όνομα «Παραλία».

Η κοινότητα διατηρεί τις παραδόσεις του κοινοτισμού φροντίζοντας για τις οικονομικές κοινωνικές, θρησκευτικές και εκπαιδευτικές ανάγκες των μελών της. Κατά την παρουσία της εκεί, η ελληνική αποστολή έγινε μάρτυρας φροντίδας σε μέλη της που αντιμετώπιζαν οικονομικά προβλήματα, καθώς και της ιδιαίτερης και ουσιαστικής μέριμνας για την εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας των χορών και των παραδόσεων στον μαθητικό πληθυσμό. 

Ενδεικτική είναι η διοργάνωση Παιδικού Φεστιβάλ Ποντιακών χορών που διεξάγεται με μεγάλη επιτυχία στην περιοχή. Τον ηρωισμό της ποντιακής φυλής διατηρεί η μνήμη του στρατιώτη του ρωσικού στρατού Αναστάσιου Σαμπελίδη, ο οποίος σε μια πολεμική σύρραξη θυσιάστηκε για να σώσει τους συμπολεμιστές του (Κάλυψε με το σώμα του μια χειροβομβίδα). Η προτομή του κοσμεί το σχολείο που φοίτησε, ενώ στήλη με το όνομά του υπάρχει στο κεντρικό πάρκο της Ανάπα.

Θα ήταν παράλειψη να μην αναφερθεί ότι η επιτυχημένη παρουσία της ελληνικής κοινότητας στη περιοχή, οφείλεται εν πολλοίς στη σοφή και στιβαρή διοίκηση που ασκεί ο πρόεδρός της κος Βαλέριος Ασλανίδης. Στις εγκαταστάσεις του σύγχρονου οινοποιείου του ο κος Ασλανίδης αφενός εμφιαλώνει εξαιρετικό κρασί, εξελίσσοντας την οινοποιητική παράδοση της περιοχής, ενώ στον φιλόξενο χώρο του, δίνει την ευκαιρία στα μέλη των ελληνικών κοινοτήτων της Ρωσίας, αλλά και σε επισκέπτες από την Ελλάδα, να συναντηθούν, να συζητήσουν και να συναποφασίσουν για την μελλοντική πορεία της κοινότητας, κάτω από τα πορτρέτα του Αλέξανδρου Υψηλάντη, του Ιωάννη Καποδίστρια και του Δαυίδ τελευταίου αυτοκράτορα της Τραπεζούντας.

Με αφορμή την εκατοεντηρίδα από την Ποντιακή Γενοκτονία η παρουσία και δράση των ελληνικών κοινοτήτων στη Νότια Ρωσία πρέπει να αποτελέσει για εμάς πηγή έμπνευσης και πεδίο δράσης. Πηγή έμπνευσης, γιατί οι ελληνικές κοινότητες διατηρούν σε μεγάλο βαθμό την κεντρική παράδοση του κοινοτισμού που αποτελεί την κοινή συνισταμένη του γλωσσικού, του πολιτικού και του πνευματικού επιπέδου, που συνιστούν το ελληνικό έθνος. 

Αφετέρου αποτελούν πεδίο δράσης για την επανασύνδεση του εθνικού κέντρου με τον πλουτοφόρο κόσμο της ελληνικής διασποράς. Η σύνδεση και η επανασύνθεση του κέντρου με τις ακτίνες του, θα αποτελέσουν για τον ελληνισμό ένα ελπιδοφόρο σημάδι μιας καινούργιας προοπτικής.

Η ελληνική αποστολή ευχαριστεί θερμά τον συνταξιούχο εκπαιδευτικό κο Νίκο Κωνσταντινίδη, τον Παιδίατρο κο Αναστάσιο Ναούμη, τον Δήμο Κιλκίς -Αντιδημαρχία Πολιτισμού και την Περιφερειακή Ενότητα Κιλκίς για την προσφορά των βιβλίων - εκδόσεών τους που αφορούν τον τόπο μας και προσφέρθηκαν από την ελληνική αποστολή ως δώρα κατά την τελετή αδελφοποίησης.


Δεν υπάρχουν σχόλια :

Δημοσίευση σχολίου