Κυριακή, 18 Ιουνίου 2017

Όγκοι σιαλογόνων αδένων

Γράφει η Ελβίρα Τικτοπούλου*
Χειρουργός Ωτορινολαρυγγολόγος

Η κύρια λειτουργία των σιαλογόνων αδένων είναι η παραγωγή σάλιου. Το σάλιο χρησιμεύει σε πολλές λειτουργίες, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται η διατήρηση της υγιεινής του στόματος και των δοντιών, η λειτουργία της γεύσης και ο σχηματισμός του βλωμού.
Συμβάλλει στην πέψη, την άμυνα της στοματικής κοιλότητας και την αποβολή από τον οργανισμό διαφόρων ουσιών. Προκαλεί το αίσθημα της δίψας, γιατί όταν ελαττώνεται η έκκριση του σάλιου, προκαλείται ξηρότητα του στόματος και του φάρυγγα. Ο μεγαλύτερος σιαλογόνος αδένας εντοπίζεται στην προωτιαία περιοχή και ονομάζεται παρωτίδα. Τον αδένα αυτό διαπερνά το υπεύθυνο για την μιμική του προσώπου νεύρο, το προσωπικό, και διαιρεί την παρωτίδα στον έξω και τον έσω λοβούς.

Στους σιαλογόνους αδένες μπορεί να εμφανιστούν πολλοί και ποικίλοι όγκοι. Οι όγκοι αυτοί, καλοήθεις και κακοήθεις, αποτελούν περίπου το ένα τρίτο των νεοπλασμάτων της κεφαλής και του τραχήλου. Οι καλοήθεις όγκοι είναι συχνότεροι στις γυναίκες, ενώ οι κακοήθεις προσβάλλουν εξ’ ίσου και τα δύο φύλα. Στην παρωτίδα εμφανίζονται το 70-80% των όγκων των σιαλογόνων αδένων, και οι περισσότεροι είναι καλοήθεις.

Οι καλοήθεις όγκοι συνήθως εντοπίζονται μονόπλευρα, δεν εμφανίζουν ποτέ διήθηση ή εξέλκωση του δέρματος, ούτε μεταστάσεις στους λεμφαδένες του τραχήλου. Ο πλέον συχνός καλοήθης όγκος είναι ο μικτός. Αποτελεί το 75% όλων των όγκων της παρωτίδας και εντοπίζεται συνήθως στον έξω της λοβό. Εμφανίζεται ως διόγκωση στο μάγουλο, ανώδυνη, μονόπλευρη, περιγεγραμμένη, ομαλή, κινητή και στερεάς σύστασης.

Αυξάνεται βραδύτατα σε διάστημα 5-20 ετών. Το προσωπικό νεύρο δεν προσβάλλεται ακόμη και σε πολύ μεγάλους όγκους. Ένα ποσοστό 3-5% των μικτών όγκων ενδέχεται να πάθει κακοήθη εξαλλαγή, γι’ αυτό πρέπει να χειρουργούνται. Η χειρουργική αφαίρεση και η ιστολογική εξέταση δίνει πάντα την τελική διάγνωση. Η πρόγνωση είναι πολύ καλή και υποτροπιάζει μόνο εφόσον δεν γίνει σωστή αφαίρεση.

Οι κακοήθεις όγκοι είναι σπανιότεροι από τους καλοήθεις. Είναι περίπου το 20-30% των όγκων των σιαλογόνων αδένων. Η εικόνα τους διαφέρει από αυτή των καλοηθών όγκων. Εάν ένας όγκος αναπτύσσεται ταχέως, είναι επώδυνος, σκληρός, χωρίς σαφή όρια, καθηλωμένος στο δέρμα ή τους γύρω ιστούς, παρουσιάζει εξελκώσεις ή διηθεί το δέρμα, τότε υποψιαζόμαστε ότι ο όγκος αυτός είναι κακοήθης.

Πολλές φορές οι κακοήθη όγκοι εμφανίζουν μεταστάσεις στους λεμφαδένες τραχήλου ή προκαλούν παράλυση του προσωπικού νεύρου με αποτέλεσμα την απουσία κίνησης των μιμικών μυών του σύστοιχου ημίσεως του προσώπου με εξαφάνιση των ρυτίδων του, πτώση της γωνίας του στόματος και απόκλιση του στόματος προς την υγιή πλευρά. Φυσικά κατά την έναρξη της νόσου η διαφορική διάγνωση μεταξύ καλοήθους και κακοήθους επεξεργασίας μόνο από την κλινική εικόνα είναι σχεδόν αδύνατη και απαιτεί επιπλέον διερεύνηση με απεικονιστικές μεθόδους.

Η αξονική τομογραφία αποτελεί σήμερα την πλέον χρήσιμη διαγνωστική ακτινολογική μέθοδο για τους όγκους των σιαλογόνων αδένων. Καθορίζεται επακριβώς η εντόπιση και η έκταση μιας διόγκωσης. Τις ίδιες αλλά πιο ακριβείς πληροφορίες μας δίνει σήμερα και η μαγνητική τομογραφία.

Όσον αφορά στην αντιμετώπιση των κακοήθων όγκων, στα πρώιμα στάδια η χειρουργική αποτελεί την κύρια μέθοδο αντιμετώπισης. Σε ορισμένες περιπτώσεις η ακτινοθεραπεία ακολουθεί την επέμβαση. Ο ρόλος της χημειοθεραπείας στην αντιμετώπιση των όγκων των σιαλογόνων αδένων προς το παρόν παραμένει σε ανάπτυξη.

* Ελβίρα Τικτοπούλου
Ώρες λειτουργίας ιατρείου
9-14 το πρωί, 18 -20.30 το απόγευμα
Τηλέφωνα επικοινωνίας
-2341026825
-6948068352
Ελ. Βενιζέλου 9 (4ος όροφος) 61100 Κιλκίς





Δεν υπάρχουν σχόλια :

Δημοσίευση σχολίου